FOCUS FILM JOB: INTIMITEITSCOÖRDINATOR
De één zweert erbij, de ander begint met zijn ogen te rollen als je erover spreekt. Maar de intimiteitscoördinator, die acteurs bijstaat bij intieme scènes, is here to stay. Om er meer over te leren, klopten we aan bij professional Yoeri van Esseveld.
Wat doet een intimiteitscoördinator of IC eigenlijk?
Yoeri van Esseveld: “De meeste mensen associëren ons met naakt en seks in films en tv. Maar een IC kan ook aan de slag bij het theater en is betrokken bij meer dan alleen de choreografie van expliciete handelingen. Het gaat van een vrij-choreo uitwerken of het aanspreekpunt zijn voor cast en crew rondom mentaal welzijn, tot heel praktische dingen zoals vlak voor een zoenscène even een smintje aanreiken.
We hebben ieder maar één zenuwstelsel. Samen met productie plan ik ver vooruit om ervoor te zorgen dat wanneer iemand overstuur raakt door wat er op set gebeurt, daar ruimte voor is, en daarvoor heeft iedereen iets anders nodig. Wat wel duidelijk is: van een scenario waarin staat “het moment van de waarheid” en een regisseur die dan zegt “Doe maar” wordt niemand blij. Een acteur moet weten wat van hen verwacht wordt en wat de beste methode is om tot dat punt te komen. Daar help ik bij.”

Hoe ben je in deze job terechtgekomen?
“Ik wilde werken achter de schermen bij film en tv en dat lukte. Ik deed productie, kostuum, regie,… Zo kreeg ik een zitje op de eerste rij, ook van hoe het niet moet. Daar ontmoette ik één van mijn toekomstige collega’s. Die was zo goed geïnformeerd. Ze wist hoe ze een moeilijke discussie kon omdraaien tot een waardevol gesprek. Ik dacht: ‘Wie is deze Last Airbender?’ (lacht) Zij heeft me tips gegeven om mee te lopen, wie ik kon aanschrijven, welke workshops ik kon volgen. Er was toen helaas nog geen volledig vierjarig traject, dus moest ik de ervaring zelf bijeen sprokkelen.
De essentie is voor mij: hoe kan ik dienend zijn? Hoe kan ik het ritme van de set voelen? Waar loop ik in de weg en waar ben ik net heel erg nodig? Daar moet je aanleg voor hebben. En eerlijk: het is niet altijd leuk. Soms krijg je best veel weerstand. Dus voor de glamour, de beroemdheid en het geld hoef je het niet te doen. (lacht)
Ook belangrijk: dat je met alle departementen kunt meepraten. Uiteindelijk hebben de director of photography, de regisseur en de set- en kostuumontwerper natuurlijk het laatste woord over hun werk. Maar ik geloof wel dat een IC waardevolle dingen te zeggen heeft over welk bed geschikt is voor een intieme choreo, of over hoe je een scène uitlicht. Hoe de schaduw op een lichaam valt, maar net zo goed hoe je met dat licht meer comfort voor een performer creëert. Of op welk punt van een vrijpartij we een scène binnenkomen. Hoe houden we de opbouw naar een climax geloofwaardig? Zelfs bij de castings kunnen we iets betekenen. Want, hoe ongemakkelijk ook, soms blijkt dat een bepaalde acteur toch niet de beste keuze is omdat die zich niet comfortabel voelt bij scènes of blote momenten die belangrijk zijn voor het verhaal.”

Is er een project dat een speciale rol gespeeld heeft in je carrière?
“De kortfilm Blootje van Lisanne Sweere, met jou. (lacht) Die film speelt zich af op een naturistencamping en dus moest iedereen in z’n nakie rondlopen. Daar was ook op gelet bij de casting. Je voelde aan alles dat de acteurs heel veel vertrouwen hadden in elkaar, in de maker en in mij. Ik kreeg best veel ruimte op set. Normaal gezien moet ik vaak een gesloten set creëren, waarbij er zo weinig mogelijk mensen aanwezig zijn naast de hoognodige. Daar was dat niet nodig omdat de geklede mensen in de minderheid waren. Ik moest net een ontprikkeltent maken waar niemand naakt mocht zijn!”
Eén van de tools van de IC is de body check. Wat is dat?
“Tegenwoordig noemen we dat steeds vaker een consent check-in, omdat het verder gaat dan het lijf. We doen dat om te erkennen dat het lichaam een zintuiglijk instrument is, met drukreceptoren, geurzin,… Handen worden tijdens zo’n check-in het contactpunt. Twee acteurs staan tegenover elkaar en zeggen waar ze zich die dag fijn bij voelen. Kietelt er iets? Is een bepaalde lichaamszone verboden terrein voor de ander? Dat is allemaal zo gepiept! Elke dag kan dat anders liggen, en dat moet gerespecteerd worden.”
Naast al het psychologische werk is er ook een heel praktische kant aan je job.
“Waar ik ga op set, gaat mijn tasje. Een doorzichtige schoudertas vol met uiteenlopende life hack-producten. Dat gaat van thermospullen om het sneller warm te krijgen over tape voor iedere huidskleur en -type tot tepelplakkers, hygiëneproducten, faux-sperm, valmatjes, beschermende vulling voor in ondergoed,… Ik fiets er graag mee door de stad. Dan besef ik dat mijn werk heel gek maar ook heel gewoon is.”

Welk vooroordeel over je functie wil je voor eens en voor altijd ontkrachten?
“Dat we het proces onnodig vertragen. Ja, we doen iedereen vertragen om bij de dingen stil te staan. Maar dat is net zo waardevol! We werken met kostbare mensen. Door na te denken over hun emotionele en fysieke veiligheid maken we net ruimte voor vertrouwen en plezier, ook in de periode nadat een project in première gaat. Dat verschil zie je echt op beeld!”