RECENSIE: L'INCONNUE
WIE HUIST ER IN MIJN VEL?
Voor sommigen een droom, voor anderen een angst die werkelijkheid wordt: ontwaken en jezelf niet meer zijn. Wat vang je aan met die nieuwe realiteit?
Er zijn vragen waar we niet omheen zouden kunnen indien we er niet van nature van verlost waren, schrijft Franz Kafka. Bijvoorbeeld: hoe zou het zijn om als iemand anders wakker te worden. Nee, we zouden er niet omheen kunnen als zulke dingen werkelijk mogelijk bleken.
Maar het gebeurt niet en dus hoeft de voorstelling of de vraag ook niet. Tegelijkertijd deinsde Kafka er zelf niet voor terug zich gedaanteverwisselingen voor te stellen en met hem fantaseren vele kunstenaars, schrijvers, of andere rijkgevulde, drukkende geesten wel eens over een ander binnenwerk in hun steeds weer malende molen.
Wat geen van hen lijkt te beseffen, is dat het eigen vel afschuiven misschien nog lukt, met allerlei plastische operaties, maar het binnenwerk blijft. De mens kan een kakkerlak worden of door heftig verlangen zich een ander wanen, maar die eigen drukkende geest verhuist gewoon mee. Daar zit je dan, in een schoon vel, in een eigen hel. Arthur Harari’s L’Inconnue gaat heel voorzichtig aan de slag met vragen over (gender)identiteit, relaties die je met jezelf en anderen onderhoudt, en een ruimer mentaal welzijn.
De magie van de gedaanteverwisseling is werkelijkheid in L’Inconnue. Het heeft zelfs de toverstok uit Obsession (2026) niet nodig om het leven van enkelen grondig overhoop te halen. Slechts enige seksuele aantrekking volstaat. Twee mensen gaan naar bed met elkaar, en de een wordt wakker als de ander. Hoe de magie werkt en wat ze inhoudt of betekent, laat L’inconnue heerlijk onverklaard. Is het een verhuizende geest die van lichaam naar lichaam trekt? Is het een ding dat zichzelf vermenigvuldigt? De film houdt zich sterk in haar raadselachtigheid. Het enige dat duidelijk wordt, is dat er geen rechtstreekse wissel plaatsvindt tussen de seksuele partners. Je kan jezelf dus ook niet zomaar terugvinden in de ander. De film is een lange zoektocht naar een zelf.
Het oorspronkelijke slachtoffer is een jonge fotograaf (rol van Niels Schneider) die aan een langdurig project werkt waarbij hij in de voetsporen van zijn vader belangrijke plaatsen in een Franse stad fotografeert. De positionering van die foto’s komt exact overeen met oude foto’s van diezelfde plaatsen. Ongeasfalteerde wegen krijgen op de nieuwe beelden signalisatie, grote gebouwen rijzen op in achtergronden, buurtwinkels verdwijnen, oude architectuur verdort. Oude vellen, nieuwe vellen. Eerst was de toekomst onbekend, in de nieuwe foto’s lijkt het verleden onmogelijk bestaan te hebben.
Op een dag fotografeert hij een jonge vrouw (Léa Seydoux) die op een evenement werkt, waar hij portretten komt maken. De vrouw laat iets vallen, hij raakt geïntrigeerd en richt zijn camera op haar. Later lopen ze elkaar tegen het lijf op een feest en raken hun lichamen met elkaar verstrengeld in een grimmig hok onder de pompende muziek. Hij wordt wakker in haar lichaam.
Hoe moet het verder? Een ander geslacht, een ander adres. Niemand aan wie je kan zeggen hoe je je werkelijk voelt, wie er in je vel huist. Een sprong in het onbekende is altijd angstaanjagend en altijd eenzaam. Misschien probeert Harari ons daar een blik op te gunnen. Verzachtend werkt het niet, al speelt er uiteindelijk een kleine glimlach om de mond van de man die zichzelf tegenkomt.
Met Léa Seydoux, Niels Schneider, Radu Jude, Valérie Dréville, Lilith Grasmug. Frankrijk. 2u19.
