RECENSIE: THE DEATH OF ROBIN HOOD
Het grove gezicht van een mythische held
Vergeet de Robin Hood uit de legendes. De man was een banale struikrover. En nu is hij moe en wil hij het liefst sterven. The Death of Robin Hood is een film die verrast, op meer dan één manier.
“De verhalen zijn leugens na leugens. Hij was geen held. De mensen zagen betekenis waar er geen te vinden was. Hij roofde en moordde voor het plezier. Meer niet.” De woorden die de hoofdfiguur aan het begin van The Death of Robin Hood kiest om de legendarische titelfiguur te omschrijven, halen meteen het belangrijkste thema uit de film aan: de waarde van verhalen. Zijn het fabeltjes of lofzangen? Dienen ze om mensen voor de gek te houden of om vat te krijgen op een angstwekkende wereld en de mensen een hart onder de riem te steken?
Feit is dat de Robin Hood die we hier ontmoeten, niet de dappere man is die steelt van de rijken en geeft aan de armen. Stelen heeft hij weliswaar altijd gedaan, maar het was om eigen gewin, en hij zag iedereen als een potentieel slachtoffer — rijk én arm. Vlak nadat hij de grimmige woorden uit de openingsscène heeft uitgesproken, voegt hij trouwens een jong meisje aan zijn ellenlange lijst van moorden toe. Oké, het was omdat zij wraak wou nemen voor bloederig onrecht dat hij haar familie had aangedaan, maar de koude en meedogenloze geoefendheid waarmee hij haar een mes in de keel en vervolgens de slaap ramt, spreekt boekdelen.
Nu, anno 1247, is Robin Hood (gespeeld door Hugh Jackman, die eruitziet alsof hij door een vriesdroogmachine is gehaald) oud en moe geworden, en het liefst zou hij sterven na een laatste gevecht. Even ziet het ernaar uit dat hij zijn wens zal krijgen wanneer hij zijn goeie vriend Little John helpt om diens gezin terug te halen, maar uiteindelijk belandt hij zwaargewond op de drempel van de Priorij van St. Clement, ergens op een eiland. Daar ontfermt Priores Brigid (rol van Jodie Comer) zich over hem.
The Death of Robin Hood is een film in twee delen, twee kanten van een medaille. Het eerste toont de vroege middeleeuwen in al hun schrikwekkende rauwheid. De natuur is onverbiddelijk, elke dag is een strijd om te overleven, het geweld loert om elke hoek. “Niemand beschermt de zwakken,” zegt Robin. Hopen op iets anders is een illusie. Wanneer hij op St. Clement aankomt, is het alsof hij in een andere wereld belandt. Regisseur Michael Sarnoski (bekend van Pig met Nicolas Cage) illustreert die overgang trouwens tijdens de overtocht naar het eiland door langzaam het beeldformaat te veranderen. Bij Priores Brigid komt Robin in een warme, vredige en gastvrije omgeving terecht, waar hij in alle rust kan herstellen. Fysiek en misschien zelfs ook existentieel.
Robin weet echter dat hij zijn ware identiteit geheim moet houden, zeker wanneer de Priores hem vertelt hoe dit toevluchtsoord ooit tot stand is gekomen. De schaduw van Robins verleden zorgt ervoor dat de spanning niet plots wegebt uit de film. De man heeft in de loop van zijn leven zo veel mensen tegen zich in het harnas gejaagd en die zinnen allemaal op wraak. De buitenwereld is nooit ver weg. Zonder te veel te verklappen is één van de troeven van The Death of Robin Hood echter dat hij net een ander pad kiest. Het maakt ook het grote verschil met een film als Logan, waarin Jackman ook al een geplaagde antiheld aan het einde van zijn levenspad speelde. Sarnoski maakt er liever een ingetogen en gelaagd bezinningsverhaal van, al is het daarom niet minder meeslepend of emotioneel.
Het betekent dat The Death of Robin Hood als geheel ook illustreert wat de cineast wil meegeven: verhalen zijn op zich geen kinderlijke fabeltjes of verheffende lofzangen. Het is allemaal een kwestie van perspectief. Als je ze cynisch benadert (zoals Robin), kun je mythologie, filosofie, religie, wetenschap en alle andere vormen van verhalen zien als pure zelfbegoocheling. Als je een open en optimistische blik houdt (zoals de Priores), kun je er waarde en voldoening uit putten. Een mooie conclusie voor een sfeervolle film.
Met Hugh Jackman, Jodie Comer, Bill Skarsgård, Noah Jupe, Murray Bartlett. VS/VK/Ierland. 2u02.
